{"id":4271,"date":"2026-07-01T15:05:29","date_gmt":"2026-07-01T12:05:29","guid":{"rendered":"https:\/\/dekaspilot.com\/?p=4271"},"modified":"2026-08-17T16:15:21","modified_gmt":"2026-08-17T13:15:21","slug":"1-temmuz-denizcilik-ve-kabotaj-bayrami","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dekaspilot.com\/?p=4271","title":{"rendered":"1 Temmuz Denizcilik ve Kabotaj Bayram\u0131"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

1 TEMMUZ DEN\u0130ZC\u0130L\u0130K ve KABOTAJ BAYRAMI'MIZ KUTLU OLSUN<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>
\"\"<\/figure><\/a><\/div>\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t<\/path><\/svg>\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t

Y\u00fcz Y\u0131ll\u0131k Bir Muhasebe<\/h2>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Kabotaj Kanununun 100. Y\u0131l\u0131nda Denizcilik ve Kabotajda Nereden Nereye Geldik?

\nDr. Kapt. Ali C\u00f6mert

\nK\u0131lavuz Kaptan\n<\/h4>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\n
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Y\u00fcz Y\u0131ll\u0131k Bir Muhasebe<\/strong><\/p>

Kabotaj Bayram\u0131 her y\u0131l, bu konudaki kazan\u0131mlar\u0131m\u0131z, mevcut durumumuz ve gelece\u011fimize ili\u015fkin de\u011ferlendirmelere vesile olur. Bu sene, yani 2026 y\u0131l\u0131nda, Kabotaj Kanununun kabul\u00fcn\u00fcn \u00fczerinden y\u00fcz y\u0131l ge\u00e7ti. \u00a0\u0130lk kez 1936 y\u0131l\u0131nda kutlanan Kabotaj Bayram\u0131 doksan ya\u015f\u0131na ula\u015ft\u0131. Gazi Mustafa Kemal Atat\u00fcrk\u2019\u00fcn \u201cDenizcili\u011fi T\u00fcrk’\u00fcn b\u00fcy\u00fck milli \u00fclk\u00fcs\u00fc olarak d\u00fc\u015f\u00fcnmeli ve onu az zamanda ba\u015farmal\u0131y\u0131z.\u201d s\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00fczerinden ise seksen dokuz y\u0131l ge\u00e7ti.<\/u><\/strong> Az zaman olmam\u0131\u015f. Ba\u015fard\u0131k m\u0131? Elde ettiklerimizi yeterli g\u00f6rmesek de teslimiyet ve kolayc\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7abilecek bir karamsarl\u0131k yerine, sorumluluk ve kararl\u0131l\u0131\u011fa kap\u0131 a\u00e7an, bize yeni hedefler ve g\u00f6revler y\u00fckleyecek bir iyimserlikle, Kabotaj Kanununu, y\u00fcz\u00fcnc\u00fc y\u0131l\u0131nda uygulama ve sonu\u00e7lar\u0131yla bir kez daha de\u011ferlendirmemizde, y\u00fcz y\u0131ll\u0131k bir muhasebe yapmam\u0131zda fayda var.<\/p>

Kabotaj Kanunu Neyi D\u00fczenliyor?<\/strong><\/p>

K\u0131saca Kabotaj Kanunu diye bildi\u011fimiz, tam ad\u0131yla \u201c815 say\u0131l\u0131 T\u00fcrkiye Sahillerinde Nakliyat\u0131 Bahriye (Kabotaj) ve Limanlarla Kara Sular\u0131 Dahilinde \u0130cray\u0131 San\u2019at ve Ticaret Hakk\u0131nda Kanun\u201d asl\u0131nda olduk\u00e7a k\u0131sa ve kapsam\u0131 ad\u0131ndan da belli olan bir kanundur. Kabotaj Kanunu bug\u00fcnk\u00fc dilde sadele\u015ftirip \u00f6zetleyerek ve hangi maddelerde ne de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131na da biraz de\u011finerek k\u0131saca inceleyelim.Kanunun 1. maddesine g\u00f6re k\u0131y\u0131lar\u0131m\u0131z boyunca bir noktadan di\u011ferine, limanlar\u0131m\u0131zda veya limanlar\u0131m\u0131z aras\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc y\u00fck ve yolcu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131, r\u00f6mork\u00f6rc\u00fcl\u00fck, k\u0131lavuzluk, her t\u00fcrl\u00fc liman hizmetlerinin yerine getirilmesinde yaln\u0131zca T\u00fcrk bayrakl\u0131 gemiler, k\u00fc\u00e7\u00fck tekneler ve di\u011fer deniz ara\u00e7lar\u0131 kullan\u0131labilir. Yabanc\u0131 gemiler ancak yabanc\u0131 \u00fclkelerden gelen ve yabanc\u0131 \u00fclkelere gidecek y\u00fck ve yolcu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 yapabilirler. Kanunun 2. maddesine g\u00f6re i\u00e7 sular\u0131m\u0131zda, Marmara Denizi\u2019nde ve T\u00fcrk Bo\u011fazlar\u0131nda, t\u00fcm karasular\u0131m\u0131z ve buralarda bulunan k\u00f6rfez, liman, koy ve benzerlerinde gemi, r\u00f6mork\u00f6r, buharl\u0131 tekne, motorlu tekne, mavna, salapurya, sandal, kay\u0131k k\u0131sacas\u0131 makine, yelken, k\u00fcrek ile y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fc g\u00fc\u00e7 kazand\u0131r\u0131lm\u0131\u015f b\u00fcy\u00fck ve k\u00fc\u00e7\u00fck tekneler ile tarak, prizman, ma\u00e7una, algarina, \u015fat ve her t\u00fcrl\u00fc ta\u015f\u0131ma ve su dubalar\u0131, limbo, kurtarma gemileri ve benzerleri ile \u015famand\u0131ra, sal gibi sabit ve y\u00fczen ara\u00e7lar bulundurmak ve bunlarla seyr\u00fcsefer, ula\u015ft\u0131rma ve ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k yaparak ticaret hakk\u0131 T\u00fcrk uyruklulara ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.Bu ilk iki madde kanunun y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girdi\u011fi 1926 y\u0131l\u0131ndan beri de\u011fi\u015fmemi\u015ftir. Fakat T\u00fcrk uyruklu olman\u0131n yorumu o g\u00fcnden bug\u00fcne de\u011fi\u015fmi\u015ftir. \u00d6zellikle t\u00fczel ki\u015filik olarak T\u00fcrk uyruklu olmak ve T\u00fcrk bayrakl\u0131 gemi tan\u0131mlar\u0131 di\u011fer kanunlar\u0131n de\u011fi\u015fmesiyle farkl\u0131la\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6nceleri \u015firketlerde t\u00fcm ortaklar\u0131n T\u00fcrk uyruklu olmas\u0131 gerekirken daha sonra \u00e7o\u011funluk ortaklar\u0131n T\u00fcrk uyruklu olmas\u0131 yeterli g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r.Kanunun 3. maddesi \u201cKara sular\u0131 dahilinde bal\u0131k, istiridye, midye, s\u00fcnger, inci, mercan, sedef ve benzeri sayd\u0131, kum ve \u00e7ak\u0131l ve benzeri \u00e7\u0131karmak ve gerek deniz \u00fcst\u00fcnde ve gerek deniz dibinde mevcut kazazede gemiler ve teknelerle terkedilmi\u015f enkaz\u0131n \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 ve kurtar\u0131lmas\u0131, dalg\u0131\u00e7l\u0131k, aray\u0131c\u0131l\u0131k, k\u0131lavuzluk, deniz bakkall\u0131\u011f\u0131 (gemi levaz\u0131m, kumanya vs.), t\u00fcm T\u00fcrk deniz ara\u00e7lar\u0131 ve teknelerinde kaptanl\u0131k, \u00e7ark\u00e7\u0131l\u0131k (m\u00fchendislik\/makinistlik), katiplik, tayfal\u0131k ve amelelik (i\u015f\u00e7ilik) ve benzerlerinin icras\u0131 ve iskele, r\u0131ht\u0131m hamall\u0131\u011f\u0131 ve t\u00fcm deniz esnafl\u0131\u011f\u0131 (her t\u00fcrl\u00fc deniz ticareti) icras\u0131 T\u00fcrk uyruklulara ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak, petrol hakk\u0131 sahibi yabanc\u0131lar da T\u00fcrk kara sular\u0131 d\u00e2hilinde petrol arama ve \u00fcretim faaliyetlerini icra edebilirler.\u201d anlam\u0131n\u0131 ifade eder. 30\/05\/2013 tarih ve 6491 say\u0131l\u0131 kanunun 27. maddesi ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikle bu maddeye \u201cAncak, petrol hakk\u0131 sahibi yabanc\u0131lar da T\u00fcrk kara sular\u0131 d\u00e2hilinde petrol arama ve \u00fcretim faaliyetlerini icra edebilirler.\u201d c\u00fcmlesi eklenmi\u015ftir. Kanunun 4. maddesi, bug\u00fcnk\u00fc dilde biraz sadele\u015ftirilmi\u015f haliyle \u201cH\u00fck\u00fcmet, ge\u00e7ici olarak ve hi\u00e7bir hak temin etmemek \u015fart\u0131yla ecnebi (yabanc\u0131) tahlisiye (kurtarma) gemilerinin ve petrol arama ve \u00fcretim faaliyetlerinde kullan\u0131lan deniz vas\u0131talar\u0131n\u0131n sanat icra etmelerine ve T\u00fcrk kurtarma gemilerinde yabanc\u0131 uzman ve kaptan ve tayfa istihdam\u0131na m\u00fcsaade edebilir.\u201d anlam\u0131n\u0131 ifade eder. 30\/05\/2013 tarih ve 6491 say\u0131l\u0131 kanunun 27. maddesi ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikle bu maddeye \u201cecnebi tahlisiye gemilerinin\u201d ibaresinden sonra gelmek \u00fczere \u201cve petrol arama ve \u00fcretim faaliyetlerinde kullan\u0131lan deniz vas\u0131talar\u0131n\u0131n\u201d ibaresi eklenmi\u015ftir.Kanunun 5. maddesi, 1. f\u0131kras\u0131nda \u201cBu Kanunun 1\u2019inci maddesi h\u00fckm\u00fcne ayk\u0131r\u0131 olarak T\u00fcrkiye limanlar\u0131 aras\u0131nda kabotaj yapan gemilerin kaptanlar\u0131na ve yabanc\u0131lara ait deniz ta\u015f\u0131tlar\u0131n\u0131n sahiplerine k\u0131rk bin T\u00fcrk Liras\u0131ndan iki milyon T\u00fcrk Liras\u0131na kadar idar\u00ee para cezas\u0131 verilir. Donatan\u0131 yabanc\u0131 olan gemilerle yabanc\u0131lara ait sair deniz ta\u015f\u0131tlar\u0131, idar\u00ee para cezas\u0131 tahsil edilinceye kadar elveri\u015fli bir limanda masraflar\u0131 kendisine ait olmak \u00fczere tutulur. Bu Kanunun 2 ve 3\u2019\u00fcnc\u00fc maddelerinde belirtilen yaln\u0131zca T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131na tan\u0131nan haklar\u0131 kullanan yabanc\u0131lara yirmi bin T\u00fcrk Liras\u0131ndan iki y\u00fcz bin T\u00fcrk Liras\u0131na kadar idar\u00ee para cezas\u0131 verilir ve gemi ve sair deniz ta\u015f\u0131tlar\u0131 seferden al\u0131konulur.\u201d der. Ayn\u0131 maddenin 2. F\u0131kras\u0131nda \u201cBirinci f\u0131krada yaz\u0131l\u0131 olan idar\u00ee para cezalar\u0131na o yerin m\u00fclk\u00ee amiri, di\u011fer idar\u00ee tedbirlere liman ba\u015fkan\u0131 taraf\u0131ndan karar verilir.\u201d h\u00fckm\u00fc vard\u0131r. Bu maddenin ilk halinde 1. maddeye g\u00f6re kabotaj ihlali yapan gemi 6 aydan 1 y\u0131la T\u00fcrk limanlar\u0131na seferden men cezas\u0131 al\u0131yordu. \u0130hlali yapan yabanc\u0131lara bir aydan \u00fc\u00e7 aya kadar hapis cezas\u0131 da vard\u0131. \u0130lk de\u011fi\u015fiklik 24.4.2003 tarih ve 4854 say\u0131l\u0131 kanunun 1. Maddesinin 3. B\u00f6l\u00fcm\u00fcyle yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Hapis cezalar\u0131 kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f di\u011fer cezalara itiraz yollar\u0131 a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu maddede ikinci de\u011fi\u015fiklik 23\/01\/2008 tarihinde 5728 say\u0131l\u0131 Kanunun 6. maddesiyle yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1. madde i\u00e7in seferden al\u0131koyma cezas\u0131 ve 2. ve 3. maddelerdeki ihlallerin tekrar\u0131 durumunda iki kat fazla para cezas\u0131 uygulamas\u0131 kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Daha sonra 27\/12\/2023 tarih 7491 say\u0131l\u0131 kanunun 1. maddesiyle yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikle bu maddedeki cezalar g\u00fcncellenmi\u015ftir. Bu maddede daha \u00f6nce yer alan \u201cbin\u201d ibaresi \u201ck\u0131rk bin\u201d, \u201cyirmibe\u015fbin\u201d ibaresi \u201ciki milyon\u201d, \u201cbe\u015fy\u00fcz\u201d ibaresi \u201cyirmi bin\u201d ve \u201cbe\u015fbin\u201d ibaresi \u201ciki y\u00fcz bin\u201d \u015feklinde de\u011fi\u015ftirilmi\u015ftir. Bu cezalar\u0131n \u00fczerinde kazan\u00e7 getiren i\u015flerde cezalar\u0131n etkili olmayaca\u011f\u0131 herkesin malumudur.Kanunun 6. maddesi \u201c\u0130\u015fbu kanun ahkam\u0131 1 Temmuz 1926 tarihinden muteberdir.\u201d ifadesiyle kanunun h\u00fckm\u00fcn\u00fcn ge\u00e7erlilik tarihini belirtir.Kanunun 7. maddesi \u201c\u0130\u015fbu kanunun icras\u0131na Ticaret ve Adliye Vekilleri memurdur.\u201d ifadesiyle kanunun y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini Ticaret Bakanl\u0131\u011f\u0131 ve Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131laca\u011f\u0131 belirtir.<\/p>

Y\u00fcz Y\u0131lda Ne De\u011fi\u015fti?<\/strong><\/p>

Biz Kabotaj Kanunumuzla, T\u00fcrk denizlerinde kapit\u00fclasyonlarla yabanc\u0131lara verilmi\u015f imtiyazlar\u0131 ger\u00e7ek anlamda sona erdirmi\u015f olduk. Bu kanunla yurdumuzda, limanlar\u0131m\u0131z aras\u0131nda, deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 yaln\u0131zca T\u00fcrk bayrakl\u0131 gemiler ve T\u00fcrk denizcileri taraf\u0131ndan yap\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kanun ile yabanc\u0131 bayrakl\u0131 gemilere kabotaj yasa\u011f\u0131 getirildi. Kabotaj b\u00f6lgesinde y\u00fck ve yolcu ta\u015f\u0131ma ve her t\u00fcrl\u00fc liman hizmetleri, T\u00fcrklere ve T\u00fcrk bayrakl\u0131 gemilerimize tan\u0131nd\u0131. Karasular\u0131m\u0131z i\u00e7inde ve i\u00e7 sular\u0131m\u0131zda denizcilik meslek ve zanaatlar\u0131n\u0131n her \u00e7e\u015fidi ve deniz ticaretinin her t\u00fcrl\u00fcs\u00fc T\u00fcrkiye Cumhuriyeti yurtta\u015flar\u0131na tan\u0131nd\u0131. Yabanc\u0131lar\u0131n bu faaliyetleri icra edebilmesi ise h\u00fck\u00fcmetin iznine ba\u011fland\u0131.Deniz ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n millile\u015ftirilmesi s\u00fcrecindeki bu \u00e7ok \u00f6nemli ad\u0131m\u0131, denizcilikle ilgili imtiyazl\u0131 ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k, liman hizmetleri alanlar\u0131nda faaliyet g\u00f6steren i\u015fletmelerin millile\u015ftirilmesi izledi. Daha sonraki d\u00f6nemlerde ise tekrar yabanc\u0131 sermayeye a\u00e7\u0131lmaya y\u00f6nelik kanun, karar ve uygulamalarla kanunun lafs\u0131n\u0131 ilk yaz\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan farkl\u0131 bir ruhu yans\u0131t\u0131r duruma d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye y\u00f6nelik de\u011fi\u015fiklikler oldu.Kabotaj Kanunu, i\u00e7eri\u011findeki \u201cT\u00fcrk gemisi\u201d ve \u201cT\u00fcrk \u015firketi\u201d tan\u0131mlar\u0131n\u0131n hukuken ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 anlam ve kanunun getirdi\u011fi yasaklara kar\u015f\u0131 ceza ve yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n zaman i\u00e7inde de\u011fi\u015fimleri ile birlikte de\u011ferlendirilmelidir. \u201cT\u00fcrk gemisi\u201d ve \u201cT\u00fcrk \u015firketi\u201d tan\u0131mlar\u0131, Cumhuriyetin ilan\u0131ndan g\u00fcn\u00fcm\u00fcze, temel olarak \u00fc\u00e7 ana d\u00f6nemde (1926-1956, 1956-2012, 2012-g\u00fcn\u00fcm\u00fcz) ticari hayat\u0131n millile\u015ftirilmesi, yabanc\u0131 sermaye politikalar\u0131 ve uluslararas\u0131 uyum s\u00fcre\u00e7leri \u00e7er\u00e7evesinde yap\u0131sal de\u011fi\u015fiklik ge\u00e7irmi\u015ftir. Bu tan\u0131mlar, s\u00f6z konusu s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde devlet\u00e7i, milliyet\u00e7i ve korumac\u0131 politikalardan, yabanc\u0131 sermayeye a\u00e7\u0131k k\u00fcresel, liberal politikalara ba\u011fl\u0131 olarak de\u011fi\u015fmi\u015ftir. Kabotaj ihlallerinin cezalar\u0131nda ise cayd\u0131r\u0131c\u0131 seviyelerden daha hafif cezalara, hapis cezalar\u0131ndan para cezalar\u0131na de\u011fi\u015fimler olmu\u015ftur.<\/p>

ABD Kabotaj\u0131 ve T\u00fcrk Kabotaj\u0131: 100 Y\u0131ll\u0131k \u0130ki Farkl\u0131 Yol<\/strong><\/p>

Kabotaj Kanunu \u00fclkemizin denizcilik \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n \u00f6ncelikle kendi vatanda\u015flar\u0131nca kullan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyan\u0131n bir\u00e7ok \u00fclkesinde benzerleri olan bir uygulamad\u0131r. \u00d6rne\u011fin, ABD gibi serbest piyasan\u0131n kalbi olan bir \u00fclkede dahi, Amerikan limanlar\u0131 aras\u0131ndaki ta\u015f\u0131may\u0131, 1920 tarihli \u201cABD Deniz Ticaret Kanunu\u201d (Merchant Marine Act of 1920) uyar\u0131nca ancak Amerikan gemileri yapabilir. ABD 1920 Kabotaj yasas\u0131n\u0131n \u00f6ncesinde de biri yolcu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131 di\u011feri bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k ile ilgili iki Kabotaj Kanunu daha vard\u0131r ve halen ge\u00e7erlidirler. ABD kabotaj\u0131na g\u00f6re kendi denizlerinde kabotaj hakk\u0131n\u0131 ABD\u2019de ikamet eden ABD vatanda\u015flar\u0131 ABD\u2019de in\u015fa eden deniz vas\u0131talar\u0131 ile icra ederler. ABD\u2019de in\u015fa edilen gemiler yurt d\u0131\u015f\u0131 tersanelerinde %10\u2019dan fazla de\u011fi\u015fime u\u011frarlarsa kabotaj haklar\u0131n\u0131 kaybederler. ABD\u2019nin 1920 senesi Kabotaj Kanunu bug\u00fcne kadar sadece bir kez de\u011fi\u015fmi\u015ftir. Bu de\u011fi\u015fiklik de kanunlara kod verilmesi nedeni ile hukuki zorunluluk olarak yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kanunun esas h\u00fck\u00fcmlerinde ise bir de\u011fi\u015fiklik olmam\u0131\u015ft\u0131r. Bir keresinde bir senat\u00f6r Kabotaj Kanununun \u00fclke ekonomisine dolayl\u0131 nedenler ile zarar verdi\u011fini \u00f6ne s\u00fcrerek Kabotaj Kanununun de\u011fi\u015ftirilmesi \u00f6nergesi vermi\u015fse de ABD donanmas\u0131 ve hukuk\u00e7ular\u0131n da tepkileriyle kanunun de\u011fi\u015ftirilmesi kabul edilmemi\u015f. Bizim Kabotaj Kanunumuz ise 2000 y\u0131l\u0131ndan sonra (2003, 2008, 2013, 2023) d\u00f6rt kez de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Kanunun ilk haliyle devlet, kabotaj\u0131 ihlal eden gemiye el koyup ve idari para cezas\u0131 uygulay\u0131p, bunlar\u0131n yan\u0131 s\u0131ra kabotaj\u0131 delen gemi ile geminin sahibine ve ortaklar\u0131na ait di\u011fer t\u00fcm gemilerin bir y\u0131l s\u00fcreyle T\u00fcrk limanlar\u0131na giri\u015fini yasaklarken g\u00fcn\u00fcm\u00fczde yaln\u0131zca cayd\u0131r\u0131c\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kan para cezalar\u0131 uygulanmaktad\u0131r. \u00dcstelik bu cezalar 30 g\u00fcn i\u00e7inde \u00f6denir ise %25 indirim uygulanacakt\u0131r. Kanunun son hali ile kabotaj ihlali yapan deniz vas\u0131tas\u0131na cezay\u0131 denizcilik otoriteleri de\u011fil o ilin valisi tayin eder. Kanunlar\u0131n baz\u0131 maddelerinin de\u011fi\u015fmedi\u011fi durumlarda bile, ceza ve yapt\u0131r\u0131mlar zay\u0131flay\u0131p cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybetti\u011finde, kanunun etkinli\u011fi de azal\u0131r, hatta ortadan kalkar. Sonu\u00e7 olarak, ancak tespit edilirse \u201ccezay\u0131 \u00f6der, i\u015fime bakar\u0131m\u201d dercesine bir rahatl\u0131k olu\u015fabilir. \u0130hlallerin takibi ve cezalar\u0131n cayd\u0131r\u0131c\u0131l\u0131k seviyesine y\u00fckseltilmesi kabotaj\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in olduk\u00e7a \u00f6nemli ko\u015fullard\u0131r. Kabotaj\u0131 delmede mazeret olarak yeni yeni yayg\u0131nla\u015fan \u201cBayra\u011f\u0131 yabanc\u0131 da olsa da sahibi T\u00fcrk\u201d yakla\u015f\u0131m\u0131na kar\u015f\u0131n ABD\u2019nin yaln\u0131zca bayra\u011f\u0131 bile yeterli g\u00f6rmeyip, ikamet ve yerli in\u015fa \u015fartlar\u0131 aramas\u0131, hatta yurt d\u0131\u015f\u0131 tersanelerde y\u00fczde ondan fazla de\u011fi\u015fim durumunda gemileri kabotaj d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakmas\u0131 \u00f6nemli bir k\u0131yaslama noktas\u0131d\u0131r.<\/p>

G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Kabotaj\u0131n Tart\u0131\u015fmal\u0131 Alanlar\u0131?<\/strong><\/p>

T\u00fcrk milletinin denizci olmas\u0131, deniz taciri olmas\u0131, kendi denizlerimizde imtiyaz ve \u00f6ncelik sahibi olmas\u0131n\u0131n yolunu a\u00e7an Kabotaj Kanunu her alanda savunulmal\u0131d\u0131r. Bu kanun, Kurtulu\u015f Sava\u015f\u0131nda d\u00f6k\u00fclen \u015fehit kanlar\u0131yla kazan\u0131lan Lozan Bar\u0131\u015f Anla\u015fmas\u0131 kapsam\u0131ndaki haklar\u0131m\u0131za dayan\u0131r. Bu nedenle vazge\u00e7ilmezdir. Kanun \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 y\u0131llarda, T\u00fcrk kabotaj\u0131nda, her t\u00fcrl\u00fc deniz ticaretinin T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131laca\u011f\u0131 konusu, ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filer i\u00e7in, \u015firketlerin her bir orta\u011f\u0131 i\u00e7in dahi tart\u0131\u015fmas\u0131z iken, zaman i\u00e7inde ayn\u0131 Kabotaj Kanunumuza g\u00f6re her t\u00fcrl\u00fc deniz ticaretinin her alan\u0131ndaki giri\u015fimci \u015firketlerin yeni T\u00fcrk \u015firketi tan\u0131m\u0131 kapsam\u0131nda ortaklar\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n, T\u00fcrk Uluslararas\u0131 Gemi Siciline kay\u0131tl\u0131 gemilerde \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fcrettebat\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yabanc\u0131 uyruklu olmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn hale geldi. Denizcilik ve Kabotajda ya\u015fanan de\u011fi\u015fimlerin en somut \u015fekilde hissedildi\u011fi alanlardan biri k\u0131lavuzluk hizmetleridir. Milli menfaatler a\u00e7\u0131s\u0131ndan stratejik \u00f6neme sahip olan deniz ticaretinin her alan\u0131nda oldu\u011fu gibi k\u0131y\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n, limanlar\u0131m\u0131z\u0131n ve T\u00fcrk Bo\u011fazlar\u0131nda seyir, can, mal ve \u00e7evre emniyetinin sa\u011flanmas\u0131nda kilit rol oynayan K\u0131lavuzluk hizmetlerinin d\u00fcnyada genellikle ticari \u00e7eli\u015fki, anla\u015fmazl\u0131k, uyu\u015fmazl\u0131k gibi konulara taraf olmamas\u0131 ve ticari bask\u0131lardan etkilenmemesi i\u00e7in di\u011fer deniz ticareti konular\u0131ndan uzak olmas\u0131 istenir.\u00a0Ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve tarafs\u0131zl\u0131k, i\u015fin i\u00e7ine g\u00fc\u00e7l\u00fc k\u00fcresel sermaye de girdi\u011finde daha da zor sa\u011flan\u0131r ve korunur. \u00a0Bu hizmetler i\u00e7in bizde de vaktiyle daha sonra kald\u0131r\u0131lan baz\u0131 k\u0131s\u0131tlamalar vard\u0131. \u00d6rne\u011fin gemi acenteleri k\u0131lavuzluk yapam\u0131yordu. Bu k\u0131s\u0131tlamalar\u0131n \u00e7o\u011fu daha sonra kald\u0131r\u0131ld\u0131. Eskiden Liman i\u015fletmelerinin de k\u0131lavuzluk yapmamas\u0131 gerekti\u011fine ili\u015fkin yaz\u0131lar, \u00e7al\u0131\u015fmalar vard\u0131. Fakat \u00f6zelle\u015ftirmelerde bu hizmet sanki liman\u0131n bir par\u00e7as\u0131 gibi de\u011ferlendirildi ve limanlarla birlikte verildi. Bu durumda, yabanc\u0131 sermayeli limanlarda k\u0131lavuzluk hizmetlerinde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve tarafs\u0131zl\u0131k ilkesi bu \u00e7er\u00e7evede de\u011ferlendirilmelidir. Belki bu nedenle bu tip limanlar kendilerine ba\u011fl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan k\u0131lavuzluk te\u015fkilat\u0131n\u0131 genellikle ayr\u0131 bir firma gibi yap\u0131land\u0131r\u0131yorlar. K\u0131lavuz kaptanlar T\u00fcrk olsa da as\u0131l patron yabanc\u0131 sermayeli liman i\u015fletmesiyse hem liman i\u015fletmesi hem de k\u0131lavuzluk a\u00e7\u0131s\u0131ndan kabotaj ihlali var m\u0131 yok mu tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n yan\u0131nda, ticari bask\u0131, haks\u0131z rekabet, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k ve tarafs\u0131zl\u0131k ilkesine ayk\u0131r\u0131l\u0131k olup olmad\u0131\u011f\u0131 da daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kontrol, de\u011ferlendirme ve g\u00f6zetim gerektirebilir. B\u00fct\u00fcn bu denetimleri sa\u011flamak, deniz ticaretinin her alan\u0131nda T\u00fcrk Kabotaj\u0131n\u0131, T\u00fcrk milletinin denizcilik \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 savunman\u0131n gere\u011fi olsa da tart\u0131\u015fma ve belirsizliklerin as\u0131l nedeni \u201cT\u00fcrk \u015firketi\u201d ve \u201cT\u00fcrk gemisi\u201d tan\u0131mlar\u0131n\u0131n y\u0131llar i\u00e7inde de\u011fi\u015fmesi nedeniyle olu\u015fan yeni ve farkl\u0131 yap\u0131d\u0131r.<\/p>

\u0130kinci Y\u00fczy\u0131la Girerken<\/strong><\/p>

Kabotaj Kanunu y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce yaln\u0131zca bir ula\u015ft\u0131rma d\u00fczenlemesi olarak kabul edilmedi; T\u00fcrkiye’nin denizlerdeki ekonomik egemenli\u011finin hukuki temeli olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Aradan ge\u00e7en y\u00fcz y\u0131lda denizcilik sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn yap\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fmi\u015f, sermaye hareketleri k\u00fcreselle\u015fmi\u015f, limanlar \u00f6zelle\u015fmi\u015f ve yeni ticaret modelleri ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Buna ra\u011fmen temel soru de\u011fi\u015fmemi\u015ftir: T\u00fcrk denizlerinde olu\u015fan ekonomik de\u011ferin ne kadar\u0131 T\u00fcrk denizcisine, T\u00fcrk giri\u015fimcisine ve T\u00fcrk milletine hizmet etmektedir? Kabotaj\u0131n ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na girerken cevaplanmas\u0131 gereken as\u0131l soru budur.<\/p>

Bir k\u0131lavuz kaptan olarak k\u0131lavuzluk hizmetleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir de\u011ferlendirme yapmak isterim.\u00a0 Her ne kadar T\u00fcrk \u015firketi ve T\u00fcrk gemisi tan\u0131mlar\u0131 de\u011fi\u015fse de k\u0131lavuz kaptanlar\u0131n T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131 olmas\u0131 kural\u0131 de\u011fi\u015fmemi\u015ftir. Asl\u0131nda tam da bu nedenle en \u00e7ok korunmas\u0131 ve destek olunmas\u0131 gereken stratejik bir unsur olduklar\u0131 de\u011ferlendirilebilir. Ancak ne yaz\u0131k ki, genelde T\u00fcrk deniz emek\u00e7ilerinin ve \u00f6zellikle k\u0131lavuz kaptanlar\u0131n bir\u00e7ok haklar\u0131 t\u00f6rp\u00fclenmi\u015f, elinden al\u0131nm\u0131\u015f, standartlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. K\u0131lavuz kaptan\u0131n ulusal ve uluslararas\u0131 yasalar, kurallar ve i\u00e7tihatlara g\u00f6re hizmet verdi\u011fi geminin seyir ve manevras\u0131nda gemi kaptan\u0131n\u0131n sorumlulu\u011fu esas olmak \u00fczere verdi\u011fi hizmet dan\u0131\u015fmanl\u0131k vasf\u0131nda olmas\u0131na ra\u011fmen, her vatanda\u015f gibi t\u00e2bi olduklar\u0131 yasalara ilave olarak, ilgili mevzuatlar\u0131na disiplin ve ceza h\u00fck\u00fcmleri eklenmi\u015ftir. Sonu\u00e7 itibariyle k\u0131lavuz kaptanlar denizcilik sekt\u00f6r\u00fcm\u00fcz\u00fcn en yerli ve milli unsuru olmalar\u0131n\u0131n yan\u0131nda, Liman Ba\u015fkanlar\u0131m\u0131z\u0131n idari y\u00f6netim, kontrol ve denetimleri alt\u0131nda \u00fclkemizin denizcilik menfaatleri ve kamu yarar\u0131na \u00e7ok \u00f6nemli bir hizmet vermektedirler. Dolay\u0131s\u0131yla k\u0131lavuz kaptanlar\u0131 ve standartlar\u0131n\u0131 korumaya y\u00f6nelik destek ve d\u00fczenlemeler, k\u0131lavuz kaptanlar\u0131n ba\u011f\u0131ms\u0131z ve tarafs\u0131z bir hizmet vermelerinin sa\u011flanmas\u0131, ticari bask\u0131lardan korunmalar\u0131, \u015firketlerin mali yap\u0131lar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak \u00f6zl\u00fck haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131, k\u0131lavuzluk hizmetlerinin ba\u015far\u0131 ve verimlili\u011fine, \u00fclke ve kamu yarar\u0131na olacakt\u0131r.\u00dclkemiz, deniz ticaret filomuzun b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, limanlar\u0131m\u0131z\u0131n say\u0131s\u0131, k\u0131y\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n uzunlu\u011fu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda \u00f6ncelikle bir liman devleti ve k\u0131y\u0131 devleti, bunun yan\u0131nda geli\u015fme yolunda bir bayrak devletidir. Denizcilik politikalar\u0131m\u0131z\u0131 bu yap\u0131ya g\u00f6re belirlemeliyiz. \u00dclkemizin zenginlik ve refah\u0131, geli\u015fimi ve b\u00fcy\u00fcmesi i\u00e7in denizcilik menfaatlerimizi en y\u00fcksek seviyede koruyarak, en fazla yarar ve kazanc\u0131 elde etmeliyiz. T\u00fcrk kabotaj\u0131na ve \u00fclkemizin denizcilik \u00e7\u0131karlar\u0131na sahip \u00e7\u0131kmak \u00f6ncelikle denizleri, k\u0131y\u0131lar\u0131, limanlar\u0131 ve i\u00e7 sular\u0131yla \u00f6nemli bir k\u0131y\u0131 ve liman devleti oldu\u011fumuzu dikkate alan, geli\u015fmi\u015f denizci bir \u00fclke olmay\u0131 hedefleyen do\u011fru denizcilik politikalar\u0131yla m\u00fcmk\u00fcn olur. Gelece\u011fe y\u00f6nelik denizcilik politikalar\u0131m\u0131z\u0131n temelinde, T\u00fcrk denizcili\u011finin geli\u015fmesi, T\u00fcrk denizcisinin bilgi, \u00e7al\u0131\u015fkanl\u0131k ve \u00f6zveri s\u0131ralamas\u0131nda oldu\u011fu gibi \u00f6zl\u00fck haklar\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da d\u00fcnyan\u0131n gerisinde kalmamas\u0131, denizcili\u011fin getirece\u011fi zenginlik ve refah\u0131n millet\u00e7e payla\u015f\u0131lmas\u0131 hedeflenmelidir. Denizcili\u011fi T\u00fcrk’\u00fcn b\u00fcy\u00fck milli \u00fclk\u00fcs\u00fc olarak d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ve hakk\u0131yla ba\u015fard\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00fcnlerde, ba\u015far\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 co\u015fkuyla kutlamak, sevin\u00e7 ve co\u015fkuyla bayram yapmak m\u00fcmk\u00fcn olacakt\u0131r. Kabotaj\u0131n ikinci y\u00fczy\u0131l\u0131na girerken mesele yaln\u0131zca ge\u00e7mi\u015fte kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131 anmak de\u011fil, bu haklar\u0131n gelecekte de T\u00fcrk denizcili\u011finin geli\u015fimine hizmet edecek \u015fekilde korunmas\u0131n\u0131 ve g\u00fc\u00e7lendirilmesini sa\u011flamakt\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

1 TEMMUZ DEN\u0130ZC\u0130L\u0130K ve KABOTAJ BAYRAMI’MIZ KUTLU OLSUN Y\u00fcz Y\u0131ll\u0131k Bir Muhasebe Kabotaj Kanununun 100. Y\u0131l\u0131nda Denizcilik ve Kabotajda Nereden Nereye Geldik? Dr. Kapt. Ali C\u00f6mert K\u0131lavuz Kaptan Y\u00fcz Y\u0131ll\u0131k Bir Muhasebe Kabotaj Bayram\u0131 her y\u0131l, bu konudaki kazan\u0131mlar\u0131m\u0131z, mevcut durumumuz ve gelece\u011fimize ili\u015fkin de\u011ferlendirmelere vesile olur. Bu sene, yani 2026 y\u0131l\u0131nda, Kabotaj Kanununun kabul\u00fcn\u00fcn […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4463,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"elementor_header_footer","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,60],"tags":[],"class_list":["post-4271","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-son-haberler","category-yazar-k-kaptanlar"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4271","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4271"}],"version-history":[{"count":39,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4271\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4607,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4271\/revisions\/4607"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4463"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4271"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4271"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dekaspilot.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4271"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}